Podręcznik TinyCAD
tinycad.net

1. SPICE: omówienie i pierwsza symulacja

Jak korzystać z samouczków · Spis treści kursu · Dalej: pomiary DC

Przykłady z tego rozdziału są dołączone do TinyCAD. Wybierz Open Example → SPICE tutorial, zaznacz przykład o podanej nazwie, a następnie wybierz Open Drawing. Nie trzeba niczego pobierać.

SPICE oblicza zachowanie elektryczne obwodu opisanego przez połączone komponenty i ich modele matematyczne. Może wyznaczyć punkt pracy DC, śledzić napięcia i prądy w czasie lub obliczyć charakterystykę częstotliwościową małosygnałową. Nie wyprowadza modelu elektrycznego z rysunku komponentu. Symbol rezystora wymaga rezystancji i szablonu SPICE; tranzystor wymaga ponadto parametrów opisujących jego zachowanie.

Ten kurs rozpoczyna się od obwodów, które można sprawdzić ręcznie. W dalszych rozdziałach odtworzymy oryginalny AMP.DSN TinyCAD i zbadamy jego ograniczenia. Celem jest nauczyć się zadawać precyzyjne pytanie, wybierać odpowiednią analizę i oceniać, czy wynik ma sens.

Informacje o silniku, bibliotekach symboli i elementach sterujących zawiera przewodnik Jak TinyCAD implementuje SPICE. Wyjaśnia on różnicę między ngspice a XSPICE i przedstawia krok po kroku tworzenie własnej symulacji.

Otwórz i uruchom pierwszy obwód

Otwórz divider. Źródło 5 V zasila dwa rezystory 1 kΩ połączone szeregowo. Etykieta OUT oznacza ich węzeł połączenia; IN oznacza zasilanie.

  1. Wybierz Open Example → SPICE tutorial, zaznacz divider, a następnie wybierz Open Drawing.
  2. Wybierz arkusz Simulation. Zapisana analiza to Operating Point.
  3. Wybierz Run. Jeśli wykresy są ukryte, użyj Simulation → Show charts.
  4. Sprawdź in, out i v1#branch. Punkt pracy zawiera jedną wartość dla każdego sygnału, dlatego odczyt liczbowy jest przydatniejszy niż wykres w funkcji czasu.
  5. Zaznacz R2 na arkuszu Circuit, zmień Value z 1k na 2k i ponownie uruchom symulację. Przed dalszą pracą przywróć 1k albo ponownie otwórz divider z menu Open Example.

Dołączone wyniki referencyjne pozwalają od razu obejrzeć rezultaty. Po wprowadzeniu zmian uruchom symulację ponownie: zachowane wyniki opisują obwód w chwili akwizycji. Zapis zachowuje konfigurację i wyniki; Save without results tworzy mniejszy plik do udostępniania, zachowując obwód i ustawienia symulacji.

Wykresy punktu pracy zawierają tylko jeden punkt; do precyzyjnych odczytów używaj danych liczbowych.

Film: otwieranie, uruchamianie i zmiana dzielnika

Otwieranie osadzonego przykładu, sprawdzanie wartości DC, zmiana R2 i uruchamianie nowej akwizycji.

0:00 / 0:00
Otwieranie, uruchamianie i zmiana dzielnika.

Obejrzyj film lub pobierz go.

Obwód i wyniki referencyjne

Obwód dzielnika napięcia wygenerowany z zapisanego rysunku

Przewidź wynik

Prąd wynosi I = 5 / (1000 + 1000) = 2.5 mA. Na dolnym rezystorze występuje zatem VOUT = I × 1000 = 2.5 V. Po zmianie R2 na 2 kΩ równanie dzielnika daje VOUT = 5 × 2000 / (1000 + 2000) = 3.333 V.

Obliczone wyniki punktu pracy

Prąd źródła wynosi −2.5 mA. Nie oznacza to błędu połączeń: SPICE definiuje prąd źródła jako wpływający do jego dodatniego zacisku. Źródło oddające energię ma zgodnie z tą konwencją prąd ujemny. W rozdziale 2 wykorzystamy ten znak do poprawnego obliczenia mocy.

Cztery podstawowe zasady

  • Masa to węzeł 0. Napięcia są różnicami potencjałów; solver potrzebuje punktu odniesienia. Przewód oznaczony etykietą GND nie zastępuje masy, jeśli nie jest rzeczywiście połączony z masą SPICE. Użyj narzędzia TinyCAD Insert Ground.
  • Połączenia są elektryczne. Kropka w węźle łączy gałęzie. Krzyżujące się przewody bez połączenia nie muszą być ze sobą połączone. Identyczne etykiety sieci łączą odległe punkty; umieszczona w pobliżu notatka tekstowa tego nie robi.
  • Jednostki i przedrostki mają znaczenie. Wartości SPICE zapisuj jako 1k, 10u, 100n i 1Meg. W SPICE m oznacza mili, a nie mega. Elementy sterujące źródłami w TinyCAD akceptują również zapis z jednostką, taki jak 1kHz i 5ms.
  • Zakres modeli jest ograniczony. Idealny rezystor nie ma indukcyjności pasożytniczej ani nie ulega uszkodzeniu cieplnemu, chyba że te efekty zostały jawnie zamodelowane.

Wybierz analizę odpowiadającą na pytanie

Pytanie Analiza
Jakie są ustalone napięcia i prądy DC? Operating Point
Co dzieje się po skoku lub podczas przebiegu? Transient
Jak wzmocnienie małosygnałowe zmienia się z częstotliwością? AC
Jak zmienia się rozwiązanie DC wraz ze zmianą źródła? DC sweep
Jaki szum dociera do wyjścia w danym paśmie częstotliwości? Noise
Jakie są małosygnałowe wzmocnienie DC i rezystancje portów? Transfer function
Gdzie znajdują się bieguny i zera zlinearyzowanego układu? Pole-zero

Zbieżność symulacji to dopiero początek weryfikacji. Sprawdź biegunowość, jednostki, obciążenie i typ analizy, porównując wyniki z prostym oszacowaniem.

Dalsza lektura: oficjalny samouczek ngspice dla początkujących przedstawia uzupełniające wprowadzenie oparte na netliście.

Pobierz obwody z lekcji

Te same przykłady są już dostępne w menu Open Example. Aby uzyskać niezależną kopię, pobierz rysunek .dzn i użyj w TinyCAD polecenia File → Open. Towarzyszący plik .cir zawiera tekst SPICE do wglądu lub użycia w zgodnym symulatorze zewnętrznym; nie jest rysunkiem TinyCAD. Do uruchamiania nowych symulacji obwodów XSPICE wymagany jest Desktop.

Przykład Rysunek Netlista
divider Rysunek TinyCAD Tekst SPICE